Türkiye’nin en Büyük Biyografi ve Otobiyografi Sitesi

Martha Argerich

Martha Argerich

Chopin, Liszt, Prokofyev ve Ravel yorumlarıyla tanınan Arjantinli konser piyanisti

Doğum Tarihi: 05.Haziran.1941

Martha Argerich kaç yaşında : 85

Burcu: İkizler

Meslek: Piyanist

Doğum Yeri: Buenos Aires, Arjantin

Martha Argerich, Arjantinli klasik müzik piyanistidir. 1957 yılında Cenevre Uluslararası Müzik Yarışması ile Ferruccio Busoni Uluslararası Piyano Yarışması'nı, 1965 yılında ise Varşova'daki Uluslararası Chopin Piyano Yarışması'nı kazandı. Repertuvarında Frederic Chopin, Ludwig van Beethoven, Robert Schumann, Sergey Prokofyev, Maurice Ravel ve Sergey Rahmaninov gibi bestecilerin eserleri bulunmaktadır. 1980'li yıllardan itibaren solo resitallerden çok orkestra konserleri ve oda müziği çalışmalarına ağırlık verdi. Nelson Freire, Gidon Kremer, Mischa Maisky ve Daniel Barenboim gibi müzisyenlerle birlikte sahneye çıktı.



Çocukluğu ve Müzik Eğitimi

Martha Argerich, 5 Haziran 1941 tarihinde Arjantin'in Buenos Aires kentinde doğdu. Babası Juan Manuel Argerich, annesi Juana Heller'dir. Ailesinin Avrupa kökenleri bulunuyordu. Anne tarafından Yahudi kökenine sahipti.

Henüz üç yaşına gelmeden piyanoya ilgi duymaya başladı. Beş yaşında İtalyan-Arjantinli piyanist Vincenzo Scaramuzza ile düzenli piyano derslerine başladı. Scaramuzza, Argerich'in müzik eğitiminde ve klasik piyano repertuvarıyla tanışmasında görev aldı.

1949 yılında, sekiz yaşındayken ilk önemli halk konserini verdi. Konserde Wolfgang Amadeus Mozart'ın Re minör 20 No'lu Piyano Konçertosu ile Ludwig van Beethoven'ın Do majör 1 No'lu Piyano Konçertosu'nu seslendirdi. İlk yıllardaki konser repertuvarında Johann Sebastian Bach'ın eserleri de yer alıyordu.

1955 yılında, on dört yaşındayken ailesiyle birlikte müzik eğitimini sürdürmek amacıyla Avrupa'ya taşındı. Viyana'da piyanist Friedrich Gulda ile çalıştı. Gulda'nın piyano yorumu ve müziğe yaklaşımı Argerich'in gelişiminde etkili oldu.

Sonraki yıllarda Nikita Magaloff, Madeleine Lipatti, Stefan Askenase ve Arturo Benedetti Michelangeli gibi piyanistlerden de ders aldı. Avusturya, İsviçre ve Avrupa'nın çeşitli müzik merkezlerinde eğitimini sürdürdü.

1957 Yılındaki Uluslararası Yarışmalar

Martha Argerich, 1957 yılında henüz on altı yaşındayken birkaç ay arayla iki uluslararası piyano yarışmasını kazandı.

İtalya'nın Bolzano kentinde düzenlenen Ferruccio Busoni Uluslararası Piyano Yarışması'nda birincilik elde etti. Ardından İsviçre'deki Cenevre Uluslararası Müzik Yarışması'nı kazandı.

Bu sonuçların ardından uluslararası konser davetleri ve kayıt fırsatları almaya başladı. Yarışmalardaki birinciliklerine rağmen eğitimine devam etti ve repertuvarını genişletti.

Kişisel ve Sanatsal Belirsizlik Dönemi

Martha Argerich, genç yaşta kazandığı yarışmaların ardından bir süre müzik kariyerini sürdürüp sürdürmeyeceği konusunda kararsızlık yaşadı. Sonraki açıklamalarında sahneye çıkmanın oluşturduğu baskıdan ve kendi performansına ilişkin beklentilerinden söz etti.

İtalyan piyanist Arturo Benedetti Michelangeli ile eğitimini sürdürmeye çalıştı ancak kendisinden çok az sayıda ders alabildi. Hayranlık duyduğu Vladimir Horowitz ile tanışmak ve çalışmak umuduyla New York'a da gitti.

Bu dönemde piyano çalışmalarını büyük ölçüde azalttı. Müzik kariyerini bırakmayı, sekreterlik veya tıp gibi farklı alanlara yönelmeyi düşündü.

Öğretmeni Stefan Askenase'nin eşi Anny Askenase, piyanoya geri dönmesi için onu cesaretlendirdi. Argerich yeniden konser vermeye başladı ve uluslararası bir yarışmaya hazırlanmaya karar verdi.

1965 Chopin Piyano Yarışması

Martha Argerich, Mart 1965'te Polonya'nın Varşova kentinde düzenlenen 7. Uluslararası Chopin Piyano Yarışması'nı kazandı.

Yarışma sırasında 23 yaşındaydı; aynı yıl haziran ayında 24 yaşına girdi. Yarışmada Chopin'in etütleri ve solo piyano eserlerinden oluşan bir repertuvar seslendirdi.

Birinciliğin ardından Avrupa ve Kuzey Amerika'daki konser salonlarından davetler almaya başladı. Sonraki yıllarda kayıt çalışmaları ve orkestra konserleri arttı.

Çeşitli uluslararası müzik festivallerine katılarak Avrupa ve Amerika'daki orkestralarla konserler verdi.

Kayıtları ve Repertuvarı

Martha Argerich, ilk ticari plak kayıtlarını 19 yaşındayken Temmuz 1960'ta Deutsche Grammophon için gerçekleştirdi.

Bu kayıtlarda Frederic Chopin, Johannes Brahms, Maurice Ravel, Sergey Prokofyev ve Franz Liszt'in eserlerini seslendirdi. Kayıtlar 1961 yılında yayımlandı.

Sonraki yıllarda Beethoven, Chopin, Schumann, Prokofyev, Ravel, Rahmaninov ve Bela Bartok gibi bestecilerin piyano konçertolarını, solo eserlerini ve oda müziği çalışmalarını kaydetti.

Orkestra şefi Claudio Abbado ile Beethoven, Ravel ve Prokofyev'in eserlerini içeren kayıtlar yaptı. Leonard Bernstein ve Charles Dutoit gibi orkestra şefleriyle de çalıştı.

Prokofyev'in 3 No'lu Piyano Konçertosu, konserlerinde ve kayıtlarında sıkça yer verdiği eserler arasında bulunuyordu. Aynı bestecinin 1 No'lu Piyano Konçertosu'nu ve Arjantinli besteci Alberto Ginastera'nın eserlerini de yorumladı.

Kayıtları Deutsche Grammophon, Philips, EMI, Sony Classical ve RCA gibi plak şirketleri tarafından yayımlandı.

Oda Müziği ve Diğer Sanatçılarla Çalışmaları

Martha Argerich, 1980'li yıllardan itibaren çok az solo resital verdi. Daha çok orkestra eşliğinde piyano konçertoları ve oda müziği konserlerinde sahne aldı.

Tek başına sahneye çıkmak yerine başka müzisyenlerle birlikte çalmaktan daha fazla rahatlık duyduğunu çeşitli röportajlarında anlattı. Piyano ve keman, piyano ve viyolonsel, iki piyano ve daha geniş topluluklar için yazılmış eserlere repertuvarında yer verdi.

Viyolonsel sanatçısı Mischa Maisky, kemancı Gidon Kremer ve piyanistler Nelson Freire ile Stephen Kovacevich uzun yıllar boyunca birlikte çalıştığı müzisyenler arasında yer aldı.

Mstislav Rostropovich, Daniel Barenboim, Alexandre Rabinovitch-Barakovsky ve Mikhail Pletnev ile de konserler ve kayıtlar gerçekleştirdi.

Mikhail Pletnev ile kaydettiği Prokofyev ve Ravel eserleri, 2005 yılında En İyi Oda Müziği Performansı dalında Grammy Ödülü'nü kazandı.

Charles Dutoit yönetimindeki Montreal Senfoni Orkestrası ve Claudio Abbado yönetimindeki Mahler Oda Orkestrası ile gerçekleştirdiği kayıtlarla da Grammy Ödülleri aldı.

Müzik Festivalleri ve Genç Piyanistlere Desteği

Martha Argerich, genç müzisyenlerin deneyimli sanatçılarla birlikte sahneye çıkabilmesini sağlayan çeşitli müzik projelerinde görev aldı.

1998 yılında Japonya'nın Beppu kentindeki Music Festival Argerich's Meeting Point in Beppu adlı festivalin genel direktörlüğünü üstlendi. Festivalde konserler ve eğitim etkinlikleri aracılığıyla genç müzisyenlerle deneyimli sanatçılar bir araya getirildi.

1999 yılında Buenos Aires'te Martha Argerich Uluslararası Piyano Yarışması ve Festivali'ni kurdu.

2002 yılında İsviçre'nin Lugano kentinde Progetto Martha Argerich adlı müzik projesini başlattı. Uluslararası sanatçıların katıldığı yıllık etkinlikte konserler, oda müziği performansları ve kayıt çalışmaları gerçekleştirildi.

Lugano projesi 2016 yılına kadar devam etti. Argerich, 2018-2024 yılları arasında Almanya'nın Hamburg kentinde benzer bir müzik projesini yönetti.

Como Gölü Uluslararası Piyano Akademisi ve genç klasik müzik piyanistlerinin eğitimine yönelik başka girişimleri de destekledi.

Evlilikleri ve Özel Hayatı

Martha Argerich, 1964 yılında Çin doğumlu besteci ve orkestra şefi Robert Chen ile evlendi. Chen, Chen Liang-Sheng adıyla da tanınmaktadır. Evlilikleri birkaç ay sonra sona erdi.

Bu evlilikten doğan kızları Lyda Chen-Argerich, viyola sanatçısı oldu.

1969 yılında İsviçreli orkestra şefi Charles Dutoit ile evlendi. Bu evlilikten Annie Dutoit adında bir kızları dünyaya geldi. Annie Dutoit ilerleyen yıllarda sanat ve akademi alanlarında çalıştı. Argerich ile Dutoit 1973 yılında ayrıldı ancak müzik çalışmalarında bir araya gelmeyi sürdürdüler.

Argerich, 1970'li yıllarda Amerikalı piyanist Stephen Kovacevich ile ilişki yaşadı. Bu ilişkiden Stéphanie Argerich adında bir kızları oldu. Argerich ile Kovacevich evlenmedi.

Stéphanie Argerich, annesinin müzik kariyerini ve aile yaşamlarını konu alan Bloody Daughter adlı belgeseli yönetti. İlk gösterimi 2012 yılında yapılan belgeselde Argerich'in konserlerinden ve özel hayatından görüntüler yer aldı.

Yaşamı boyunca Arjantin, Belçika, İsviçre ve Fransa'da bulundu. Arjantin ve İsviçre vatandaşlığına sahiptir.

İspanyolca, Fransızca, İtalyanca, Almanca, İngilizce ve Portekizce konuşabilmektedir. Ana dili İspanyolca olmasına rağmen çocuklarını ağırlıklı olarak Fransızca konuşarak yetiştirdi.

Ödülleri ve Onurlandırılması

Martha Argerich, solo ve oda müziği kayıtlarıyla çeşitli ödüller aldı. Birçok ülke tarafından müzik çalışmaları nedeniyle devlet nişanlarıyla onurlandırıldı.

2005 yılında Japonya Sanat Derneği tarafından müzik alanında verilen Praemium Imperiale ödülünü kazandı. 2016 yılında Washington'da düzenlenen Kennedy Center Honors kapsamında onurlandırıldı.

2023 yılında Fransa tarafından Légion d'honneur nişanının Commandeur derecesiyle ödüllendirildi. Japonya ve İtalya'dan da müzik kariyeri ve kültürel iş birliğine katkıları nedeniyle nişanlar aldı.

  • 1957 – Ferruccio Busoni Uluslararası Piyano Yarışması, birincilik
  • 1957 – Cenevre Uluslararası Müzik Yarışması, birincilik
  • 1965 – Uluslararası Chopin Piyano Yarışması, birincilik
  • 1996 – Fransa Sanat ve Edebiyat Nişanı, Officier derecesi
  • 2000 – Grammy, Orkestra Eşliğinde En İyi Enstrümantal Solist Performansı
  • 2004 – Fransa Sanat ve Edebiyat Nişanı, Commandeur derecesi
  • 2005 – Grammy, En İyi Oda Müziği Performansı
  • 2005 – Praemium Imperiale, Müzik Ödülü
  • 2005 – Japonya Yükselen Güneş Nişanı
  • 2006 – Grammy, Orkestra Eşliğinde En İyi Enstrümantal Solist Performansı
  • 2016 – Kennedy Center Honors
  • 2018 – İtalya Cumhuriyeti Liyakat Nişanı
  • 2023 – Fransa Légion d'honneur Nişanı, Commandeur derecesi
  • 2024 – Japonya Obayashi Ödülü

Sonraki Yıllardaki Çalışmaları

Martha Argerich, 2020'li yıllarda da uluslararası müzik festivallerine ve konserlere katılmayı sürdürdü.

85 yaşına girdiği 2026 yılında Deutsche Grammophon, besteci adlarına göre düzenlenen kayıtlarından oluşan Martha Argerich A–Z adlı dijital müzik koleksiyonunu yayımladı.

Ağustos 2026'da Salzburg Festivali'nde sahneye çıktı ve festivalin yakutlu broş ödülünü aldı.

Kasım 2026 itibarıyla konser vermeye devam etmektedir. Asya ve Avrupa'da planlanmış konser programları bulunmaktadır.



Kaynak:Biyografiler.com